نقش کنترل هیجانات و تحمل ابهام در تصمیم گیری حکیمانه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت دانشگاه پیام نور

2 دانشجوی کارشناسی ارشد MBA دانشگاه پیام نور

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر متغیرهای رفتاری کنترل هیجانات و تحمل ابهام بر تصمیم‌گیری حکیمانه در سازمان انجام شده است. از آنجا که افراد در شرایط یکسان و تحت تأثیر حالات رفتاری، تصمیمات متفاوتی می‌ گیرند، بنابراین مسئله پژوهش این است که چگونه متغیرهای رفتاری می‌تواند تصمیم‌گیری حکیمانه را تحت تأثیر قرار دهد. پژوهش از لحاظ روش تحقیق از نوع توصیفی- پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش کارکنان دانشگاه اصفهان است که تعداد نمونه آماری تحقیق نیز با استفاده از فرمول نمونه‌گیری از جامعه محدود و واریانس نامعلوم انتخاب شد. برای جمع‌ آوری داده‌ ها از پرسشنامه استفاده شد. پایایی ابزار به‌ وسیله ضریب آلفای کرونباخ و روایی آن از طریق تحلیل عاملی تأییدی مورد پذیرش قرار گرفت. برای آزمون فرضیه‌ها از نرم ‌افزار لیزرل و مدل تحلیل مسیر استفاده شد. نتایج نشان داد کنترل هیجانات و تحمل ابهام تأثیر مثبت و معنی‌ داری بر تصمیم‌ گیری حکیمانه دارد. همچنین طبق نتایج به‌ دست‌ آمده، روان‌رنجوری اثر منفی و معنی‌ داری بر کنترل هیجانات و تحمل ابهام داشت. با وجدان‌ بودن اثر مثبت و معنی‌ داری بر کنترل هیجانات و تحمل ابهام داشت، امّا اثر کنترل هیجانات بر تحمل ابهام معنی‌ دار نبود. بر این اساس می‌توان گفت در صورتی که افراد برهیجانات خود کنترل داشته باشند و بتوانند شرایط مبهم را تحمل کنند، انتظار می‌ رود تصمیات حکیمانه‌ ای بگیرند که منافع همه گروه‌ها را در نظر گرفته باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


قرآن کریم.

نهج‌البلاغه (1381)، مترجم کاظم عابدینی مطلق، چاپ چهارم، تهران: انتشارات پیام پویا.

جعفری­نژاد هادی؛ سعدی­پور اسماعیل؛ حاجی­حسنی مهرداد و محمدجانی، هیوا (1391)، رابطه ویژگی­های شخصیتی و روش­های مطالعه با پیشرفت تحصیلی در دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه علامه طباطبایی تهران. فصلنامه روان­شناسی تربیتی، 25(8)، 54-35.

دوستار، محمد و خائف­الهی، احمدعلی (1382)، ابعاد هوش هیجانی، مدیریت و توسعه، شماره 18.

رابینز، استیفن (1386)، مبانی رفتار سازمانی، (ترجمه: پارسائیان، علی و اعرابی، سیدمحمد)، چاپ شانزدهم، تهران: دفتر پژوهش­6های فرهنگی.

رنجبریان، بهرام؛ علامه، محسن؛ رشیدکابلی، مجید و غلامی‌کرین، محمود (1390)،  تحلیل مؤلفه‌های حکمت در نهج‌البلاغه با استفاده از تحلیل محتوا، مجله چشم‌انداز مدیریت دولتی، شماره 5، ص 48-33.

زارع، حسین و اعراب­شیبانی، خدیجه (1390)، تأثیر ادراک ریسک بر تصمیم­گیری دانشجویان، اولین همایش ملی یافته­های علوم شناختی در تعلیم و تربیت، آذر ماه 1390، دانشگاه فردوسی مشهد.

شریفی­اصفهانی، مهین (1379)، بررسی واژه حکمت در قرآن، بینات، سال هفتم، شماره 25.

طباطبایی، محمدحسین (1417)، المیزان فی تفسیر القران، بیروت: مؤسسه الاعلمی للمطبوعات.

فقیهی­پور، سمیه؛ فقیهی­پور جواد؛ آذرافراوز، محسن و آتشی، سیدحسن (1391)، بررﺳﻲ رابطه هوش هیجانی و باوجدان­بودن، فصلنامه علمی-پژوهشی مدیریت نظامی، شماره 45، صص 146-121.

گروسی­فرشی، میرتقی؛ بخشی­پور، عباس و مانی، آرش (1385)، بررسی ارتباط بین ویژگی­های شخصیتی و احساس شادکامی بین دانشجویان دانشگاه تبریز، فصلنامه علمی-پژوهشی روان­شناسی دانشگاه تبریز، سال اول، شماره1، صص 158-143.

گلمن، دانیل(1382)، هوش هیجانی، توانایی‌های محبت­کردن و محبت­دیدن، ترجمه: نسرین پارسا، چاپ دوم، تهران: انتشارات رشد.

مرادی، مرتضی (1394)، ارائه مدل سازمان حکمت‌محور برای ادارات دولتی، فصلنامه مدیریت دولتی، دوره 7، شماره 1، صص 209-185.

مستغنی، سارا (1389)، رابطه ویژگی­های شخصیتی و سرسختی روان­شناختی با استرس شغلی پرستاران بیمارستان­های دولتی شیراز، به راهنمایی، سیامک سامانی، دانشگاه آزاد مرودشت، کارشناسی ارشد رشته روان­شناسی.

نریمانی، محمد و ابوالقاسمی، عباس (1384)، آزمون­های روان­شناختی، اردبیل، انتشارات باغ رضوان.

Birren, E. B., & Fisher, L. M. (1990). The elements of wisdom: overview and integration. In R. J. Sternberg (Ed.), Wisdom: Its nature, origins, and development (pp. 317-332). Cambridge: Cambridge University Press.

Bliss, S. (2005). The effect of emotional intelligence on a modern organizational leaders ability to make effective decisions. Bellevue University, Cited from the, www.eqi.org.

Budner, S. (1962). Intolerance of ambiguity as a personality variable. Journal of Personality, 30, 29–50.

Chamorro-Premuzic, T., Furnham, A., Dissou, G., & Heaven, P. (2005). Personality and preference for academic assessment: A study with Australian University students. Personality and Individual Differences, 15, 247–256.

Cook, C. W., & Hunsaker, P. L. (2001). Management and organizational behaviour. London: McGraw-Hill.

Daniel Cabrera-Paniagua., Claudio Cubillos., Rosa Vicari., & Enrique Urra. (2015). Decision-making system for stock exchange market using artificial emotions. Expert Systems with Applications, 42 (20), 7070-7083.

Grenier, S., Barrette, A. M., & Ladouceur. (2005). Intolerance of uncertainly and intolerance of ambiguity: similarities and differences. Personality and Individual Differences, 39, 593-600.

Haren, E., & Mitchell, C. W. (2003). Relationship between the five factor personality model and coping style. Psychology & Education An interdisciplinary Journal, 4 , 38, 49.

Hartman, R. O., & Betz, N. E. (2007). The five-factor model and career self-efficacy: General and domain-specific relationships. Journal of Career Assessment, 15, 145- 161.

Herman, M. J., Stevens, M. J., Bird, A., Mendenhall, G., & Oddou, G. (2010). The tolerance for ambiguity scale: toward a more refined measure for international management research. International Journal of intercultural Relations, 14, 58- 65.

Humphrey, N. (1980). Nature’s psychologists. In B. D. Josephson & V. S. Ramachandran (Ed.), Consciousness and the physical world (pp. 55-75). New York: Pergamon.

Kakes, J. (1995). Moral wisdom and good lives. NY and London: Ithaca.

 Katsaros, K., & Nicolaidis, C. S. (2012). Personal traits, emotions and attitudes in the workplace: their effect on managers, tolerance of ambiguity. Psychologist- Manger Journal, 15, 37-55.

Kessler, E. H. & Bailey. J. R. (2007). Handbook of Organizational and Management Wisdom. Sage Publication.

Kogut, B. and Zander, U. (1992). Knowledge of the firm, combinative capabilities, and the replication of technology. Organization Science, 3, 383-97.

Laidra, K., Pullmann, H., & Allik, J. (2007). Personality and intelligence as predictors of academic achievement: A cross-sectional study from elementary to secondary school. Personality and Individual Differences, 42, 441-451.

Lane, H.W., Maznevski, M.L., & Mendenhall, M.E. (2004). Hercules meets Buddha. In: H.W. Lane, M.L. Maznevski, M.E. Mendenhall & J. McNett (Eds), The handbook of global management: A guide to managing complexity (pp. 3-25). Oxford, UK: Blackwell.

 

Leonard-Barton, D. (1995). Wellsprings of Knowledge. Harvard Business School Press, Boston, MA.

Litman, J. A. (2010). Relationships between measures of I- and D- type curiosity, ambiguity tolerance, and need for closure: an initial test of the wanting- liking model of information- seeking. Personality and Individual Differences, 48, 397- 402.

MacDonald, A. P. (1970). Revised scale for ambiguity tolerance: Reliability and validity. Psychological Reports, 26, 791–798.

Mc Kenna, S. (2005). Organisational Commitment in the Small Entrepreneurial Revisited. Journal of the Indian Academy of Applied Psychology, 34(1), 57-68.

McLain, D. L. (1993). The MSTAT-1: A new measure of an individuals tolerance for ambiguity. Educational and Psychological Measurement, 53, 183–189.

Mele, Domenec (2010). Practical wisdom in managerial decision making. Journal of Management Development,  29 (7/8), 637-645.

Meyer, J. P. & Herscovitch, L. (2001). Commitment in the workplace: Toward a general model. Human Resource Management Review, 11(3), 299-326.

Nicolaidis, C. S., & Katsaros, K. (2011). Tolerance of ambiguity and emotional attitudes in a changing business environment: A case of Greek IT CEOs. Journal of Strategy and Management, 4(1), 44–61.

Novak, P. (1994). The world’s wisdom: Sacred texts of the world’s religions. New York: HarperCollins.

Pereira, J.G., Ekel, P.Y., Palhares, R. M., & Parreiras, R. O. (2015). On multicriteria decision making under conditions of uncertainty. Information Sciences, 324(10), 44-59.

Pisano, G.P. (1994). Knowledge, integration, and the locus of learning: an empirical analysis of process development. Strategic Management Journal, 15, 85-100.

Rahim, M. Afzalur & Minors, Patricia (2003). Effects of emotional intelligence on concern for quality and problem solving. Managerial Auditing Journal, 18(2), 150-155.

Richard, E. Boyatzis.  (2007). Interpersonal aesthetics: Emotional and social intelligence competences are wisdom in practice. In E. H. Kessler., & J. R. Bailey (Ed.), Handbook of organizational and managerial wisdom (pp. 223-242). Thousand Oaks, California: Sage Publication.

Robins, R. w., & John, O. P. (1997). The quest for self-insight: Theory and research on accuracy and bias in self-perception. In R. Hogan, J. Johnson, & S. Briggs (Eds.), Handbook of personality psychology (pp. 649-679). San Diego: Academic Press.

Roger, D., & Najarian. B. (1989). The construction and validation of a new scale for measuring emotion control. Personality and Individual Differences, 10(8), 845-53.

Salovey, P. & Mayer, J.D. (1990). Emotional intelligence. Imagination, Cognition and Personality, 9, 185-211.

Sanders, B. (2008). Using Personality Traits to Predict Police Officer Performance. An International Journal of Police Strategies & Management, 31( 1), 129-134.

Saarni, C. (1998). Issues of cultural meaningfulness in emotional development. Development Psychology, 34, 647- 652.

Scott, S. G., & Bruce, R. A. (1995). Decision making style, the development and of a new measure. Journal of Educational and Psychological Measurement, 55(5), 818-831.

Sternberg, R. J. (1998). A balance theory of wisdom. Review of General Psychology, 2(4), 347-365.

Takahashi, M., & Bordia, P. (2000). The concept of wisdom: A cross-cultural comparison. International Journal of Psychology, 35, 1-9.

 

Takahashi, M., & Overton, W. F. (2005). Cultural foundations of wisdom: An integrated developmental approach. In R. J. Sternberg & J. Jordan, A handbook of wisdom: Psychological perspectives (pp. 32-60). New York: Cambridge University Press.

Teoh, H. Y., & Foo, S. L. (1997). Moderating effects of tolerance for ambiguity and risk-taking propensity on the role conflict-perceived performance relationship: Evidence from Singaporean entrepreneurs. Journal of Business Venturing, 12, 67–81.

Vertsberger, Dana., & Gati, Itamar (2015). The effectiveness of sources of support in career decision-making: A two-year follow-up. Journal of Vocational Behavior, 89, 151-161.

Zeidner, M., Matthews, G., & Roberts, R. D. (2004). Emotional intelligence in the workplace: A critical review. Applied Psychology: An International Review, 53, 371-399.

Zenansi, F., Besancon, M., & lubart, T. (2006). Creativity and tolerance of ambiguity: an Empirical study. Journal of Creative Behavior, Retrieved from http:/www.psycho:univ paris5:fv.2008/10/10.