ارائه مدل رفتارهای مسموم مدیران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت منابع انسانی، گروه مدیریت، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

2 استاد تمام گروه مدیریت، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

3 استادیار، گروه مدیریت، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

چکیده

رفتارهای مسموم مدیران رفتارهایی است که منجر به درد عاطفی در کارکنان می‌شود. این درد تاثیر منفی بر عزت نفس آنان می‌گذارد و تمرکز آنان را از وظایف مربوط به کار می‌کاهد. بنابراین، هدف مطالعه کشف مسمومیت نهفته در لایه‌های ذهن مدیران است. چنین تلاشی نیازمند تجزیه و تحلیل عمیق اطلاعاتی است که توسط خبرگان و صاحب‌نظران کلیدی ارائه می‌شود، لذا محققان از روش پژوهش کیفی و استراتژی داده‌بنیاد نظام‌مند استفاده نموده‌اند. با بکارگیری روش نمونه‌گیری غیراحتمالی گلوله‌برفی، 15 نفر از کارکنان حرفه‌ای –که تحت رفتارهای مسموم مدیران بوده‌اند- و خبرگان مصاحبه عمیق بعمل آمد. تجزیه و تحلیل داده‌ها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی، با استفاده از نرم‌افزار مکس‌کیو‌دی‌ای 12انجام شد. در ابتدا 67 کد اولیه (696 واحد معنایی) استخراج و در 13 مقوله دسته‌بندی شدند. برخی از مقولات خود به عنوان کد محوری به کار رفتند و برخی دیگر کد محوری جدیدی تشکیل دادند تا در نهایت مدل پارادایمی رفتارهای مسموم مدیران طراحی گردید. در این مدل، جهان‌بینی و نگاه به دنیا (عوامل علی)، مدیران مسموم اقتدارگرا، خودشیفته، دیکتاتور، پارانوئید، غائب و دم‌دمی‌مزاج (پدیده اصلی)، ناکارآمدی محیط (بستر حاکم)، ضعف سازمانی شامل فرهنگ سازمانی ناکارآمد، ضعف ساختاری و منابع انسانی غیرکارکردی (شرایط مداخله‌گر)، تشدید رفتارهای سیاسی (راهبرد) و نتایج رفتارهای مسموم (پیامدها) شناسایی شدند. در پایان، با استفاده از نظر محققان و پیشنهاد نرم‌افزار مذکور ارتباط بین کد‌های محوری انجام شد و کدهای انتخابی به وجود آمدند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات