بررسی تجربی مدل حسادت در محیط کار

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت منابع انسانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 استادیار، گروه مدیریت منابع انسانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی، گرایش منابع انسانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

چکیده

باتوجه‌به اینکه کارکنان در سازمان‌ها‌ تلاش می‌کنند تا احساس حسادت خود را سرکوب نمایند، شناخت و درک مفهوم حسادت، پیشایندها و پیامدهای آن برای محققین و سازمان‌ها‌ امری مهم به‌نظر می‌رسد. ازاین‌رو، تحقیق حاضر درصدد است تا به بررسی نقش حسادت در محیط کار بپردازد. پژوهش حاضر ازنظر هدف، تحقیقی کاربردی است، ازنظر ماهیت و رویکرد از جمله تحقیقات علّی است و ازنظر روش جمع‌آوری اطلاعات نیز جزء تحقیقات توصیفی و از شاخه مطالعات پیمایشی به‌شمار می‌آید. جامعه آماری در این پژوهش شامل کارکنان واحدهای ستادی شرکت ملی نفت ایران به تعداد 650 نفر است. طبق جدول کرجسی و مورگان، نمونه‌ای با حجم 242 نفر انتخاب شدند. روش نمونه‌گیری در این پژوهش از نوع نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای است. در این پژوهش از مدل معادلات ساختاری برای بررسی فرضیه‌های پژوهش استفاده شده است. نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد که روان‌رنجوری، یک پیش‌زمینه مهم در توسعه احساس حسادت است. وظیفه‌شناسی به‌طور منفی بر احساس حسادت تأثیر می‌گذارد. رقابت‌پذیری ادراک‌شده، احساس حسادت را افزایش می­دهد. حسادت، تأثیر منفی بر رفتار شهروندی سازمانی در سطح فردی و تأثیر مثبتی بر رفتارهای زیان­آور (غیرکارآمد) در سطح فردی دارد. درنهایت، نتایج نشان می­دهد که حسادت تاحدی نقش میانجی­گری بین روابط روان‌رنجوری، وظیفه­شناسی و رقابت‌پذیری ادراک‌شده از یک‌سو و رفتار شهروندی سازمانی و رفتارهای زیان­آور ازسوی‌دیگر، دارد.

کلیدواژه‌ها


قلی‌پور، آرین؛ محمداسماعیلی، ندا و پارسا، فریبا (1397)، بررسی تأثیر مبادله رهبر- پیرو بر حسادت سازمانی، فصلنامهمدیریتدولتی، دوره 10، شماره 3: 415-442.

عابدی جعفری، حسن؛ شیعه‌زاده، الهه و سیدحسینی، سیده‌سمیرا (1393)، تأثیر حسادت بر تمایل به ترک خدمت پرستاران به میانجی‌گری خوداحترامی و رفتارهای غیرشهروندی، مدیریت فرهنگ سازمانی، دوره 12، شمارة 4: 763-786.

موسوی، سیدنجم‌الدین؛ مؤمنی مفرد، معصومه و مهرابی، مهناز (1398)، شناسایی و رتبه‌بندی عوامل اثرگذار بر حسادت سازمانی با استفاده از رویکرد دلفی فازی، فصلنامه علمی چشم‌انداز مدیریت دولتی، سال دهم، شماره 1: 95-114.

Arnold, T., Karen, E.F., Kevin, E.V. & John, C.M. (2009). “Role stressors and retail performance: the role of perceived competitive climate”. Journal of Retailing, Vol. 85 No. 2, pp. 194-205.

Asraf, B. (2016). Comprehending envy and its impact on employees and the organization. Master Thesis, 1-70.

Barankay, I. (2010). “Rankings and social tournaments: evidence from a field experiment”. CEPR Public Policy Symposium, London, Working Paper.

Bedeian, A. G. (1995). “Workplace envy”. Organizational Dynamics, Vol. 23 No. 4, pp. 49-63.

Bennett, R.J. & Robinson, S.L. (2000). “Development of a measure of workplace deviance”. The Journal of Applied Psychology, Vol. 85 No. 3, pp. 349-360.

Bogg, T. & Roberts, B.W. (2004). “Conscientiousness and health-related behaviors: a meta-analysis of the leading behavioral contributors tomortality”. Psychological Bulletin, Vol. 130 No. 6, pp. 887-919.

Brown, S.P., Cron, W.L. & Slocum, J.W. Jr. (1998). “Effects of trait competitiveness and perceived intraorganizational competition on salesperson goal setting and performance”. Journal of Marketing, Vol. 62 No. 4, pp. 88-98.

Castellanos, D. (2015). The Ordinary Envy of Aguabuena People: Revisiting Universalistic Ideas from Local Entanglements. Anthropology and Humanism, 40(1), 20-34.

Cohen-Charash, Y. (2009). “Episodic envy”. Journal of Applied Social Psychology, Vol. 39 No. 9, pp. 2128-2173.

Corcoran, K., Crusius, J. & Mussweiler, T. (2011). “Social comparison: Motives, standards, and mechanisms”. in Chadee, D. (Ed.). Theories in Social Psychology, Wiley–Blackwell, Oxford, pp. 119-139.

De Meis, L., Velloso, A., Lannes, D., Carmo, M.S. & de Meis, C. (2003). “The growing competition in Brazilian science: rites of passage, stress and burnout”, Brazilian Journal of Medical and Biological Research, Vol. 36 No. 9, pp. 1135-1141.

 

Dogan, K. & Vecchio, R.P. (2001). “Managing employee envy in the workplace.”. Compensation and Benefits Review, Vol. 33 No. 2, pp. 57-64.

Duffy, M.K., Shaw, J.D. & Schaubroeck, J.M. (2008). “Envy in organizational life”, in Smith, R. (Ed.), Envy: Theory and Research. Oxford Press, Oxford, pp. 167-189.

Duffy, M.K., Scott, K.L., Shaw, J.D., Tepper, B.J. & Aquino, K. (2012). “A social context model of envy and social undermining”. Academy of Management Journal, Vol. 55 No. 3, pp. 643-666.

Erdil, O. & Müceldili, B. (2014). “The effects of envy on job engagement and turnover intention”,Procedia-Social and Behavioral Sciences. 10th International Strategic Management Conference.Vol. 150, pp. 447- 454.

Fletcher, D., Hanton, S. & Mellalieu, S.D. (2006). “An organisational stress review: conceptual and theoretical issues in competitive sport”, in Hanton, S. and Mellalieu, S.D. (Eds). Literature Reviews in Sport Psychology, Nova Science, Hauppauge, NY, pp. 321-374.

Floyd, Theresa M; Hoogland, Charles E. & Richard H. Smith. (2016). THE role of leaders in managing envy and its consequences for competition in organizations. Monographs in Leadership and Management, Vol 8, 129-156.

Ghadi, M. Y. (2018). Empirical examination of theoretical model of workplace envy: evidences from Jordan. Management Research Review, 41(12), 1438-1459.

Ghadi, M. (2017). “The impact of workplace spirituality on voluntary turnover intentions through loneliness in work”. Journal of Economic and Administrative Sciences, Vol. 33 No. 1, pp. 81-110.

Ghadi, M., Fernando, M. & Caputi, P. (2013). “Transformational leadership and work engagement: the mediating effect of meaning in work”. Leadership & Organization Development Journal, Vol. 34 No. 6, pp. 532-550.

Judge, T.A. & Bono, J.E. (2001). “Relationship of core self-evaluations traits – self-esteem, generalized self-efficacy, locus of control, and emotional stability – with job satisfaction and job performance: aMeta-analysis”. Journal of Applied Psychology, Vol. 86 No. 1, pp. 80 -92.

Kim, E. & Glomb, T. (2014). “Victimization of high performers: the roles of envy and work group identification”. The Journal of Applied Psychology, Vol. 99 No. 4, pp. 619-634.

Kim, S.K. & Radosevich, D.J. (2007). “The impact of workplace envy on organizational citizenship behavior with leader –member exchange in the service industry”. Review of Business Research, Vol. 7, pp. 42-48.

Kohn, A. (1992). No Contest: The Case against Competition. Houghton-Mifflin Harcourt, Boston, MA.

Krischer, M.M., Penney, L.M. & Hunter, E.M. (2010). “Can counterproductive work behaviors be productive? CWB as emotion focused coping”. Journal ofOccupational Health Psychology, Vol. 15 No. 2, pp. 154-166.

Lim, T. B. (2013). The Insidious Nature of Envy. Regent University, n.d. Web. 24.

Menon, T. & Thompson, L. (2010). “Envy at work”, Harvard Business Review. Vol. 88 No. 4, pp. 74-79.

Mitsopoulos, M. (2009). "Envy, Institutions and Growth". Bulletin of Economic Research, 61 (3): 201-222.

Mishra, P. (2009). “Green-eyed monsters in the workplace: antecedents and consequences of envy”. Academy of Management Proceedings, Vol. 2009 No. 1, pp. 1-6.

Navarro, P., Llorens, R., Olateju, A. & Insa, L. (2018). Envy and Counterproductive Work Behavior: The Moderation Role of Leadership in Public and Private Organizations. International Journal of Enviromntal Research and Public Health, 7(9),1-17.

Patient, D., Lawrence, T.B. & Maitlis, S. (2003). “Understanding workplace envy through narrative fiction”. Organization Studies, Vol. 24 No. 7, pp. 1015-1044.

Parrott, W. G. (1991). “The emotional experiences of envy and jealousy”, in Salovey, P. (Ed.), The Psychology of Jealousy and Envy. Guilford, New York, NY, pp. 3-30.

Pearson, C.M. (2016). “Finessing Negative Emotions Ad Hoc”, Working paper. Thunderbird School of Global Management, Arizona, Glendale.

Porath, C.L. & Pearson, C.M. (2012). “Emotional and behavioral responses to workplace incivility and the impact of hierarchical status”. Journal of Applied Social Psychology, Vol. 42 No. S1, pp. 326-357.

Robbins, S.P. & Judge, T.A. (2015). Organizational Behavior, 15th Ed., Pearson/Prentice Hall, UpperSaddle River, N.J.

Sahadev, S., Seshanna, S. & Purani, K. (2014). “Effects of competitive psychological climate, work family conflict and role conflict on customer orientation: the case of call centre employees”. Journal of Indian Business Research, Vol. 6 No. 1, pp. 70-84.

Sackett, P.R. (2002). “The structure of counterproductive work behaviors: dimensionality and relationships with facets of job performance”. International Journal of Selection and Assessment, Vol. 10 Nos 1/2, pp. 5-11.

Shu, C. Y. & Lazatkhan, J. (2017). Effect of leader-member exchange on employee envy and work behavior moderated by self-esteem and neuroticism. Journal of Work and Organizational Psychology, 33(1), 69-81.

Smith, Richard; Merlone, Ugo; Duffy, Michelle. (2017). Envy at Work and in Organizations. Oxford University Press; LCCN 2016004550.

Smith, R.H. & Kim, S.H. (2007). “Comprehending envy”. Psychological Bulletin, Vol. 133 No. 1, pp. 46-64.

Sterling, C.M. & Labianca, G. (2015). “Costly comparisons: managing envy in the workplace”. Organizational Dynamics, Vol. 44 No. 4, pp. 296-305.

Tai, K., Narayanan, J. & McAllister, D. J. (2012). Envy as Pain: Rethinking the nature of envy and its implictions for employees and organizations.” Academy of Management Review, 37 (1),107 129.

Taylor, N. & De Bruin, G.P. (2006). Basic Traits Inventory: Technical Manual. Jopie van Rooyen & Partners, Johannesburg.

Thompson, G., Glasø, L. & Martinsen, Ø. (2015). “The relationships between envy and attitudinal and behavioral outcomes at work”. Scandinavian Journal of Organizational Psychology, Vol. 7 No. 1, pp. 5-18.

Van de Ven, N., Zeelenberg, M. & Pieters, R. (2009). “Leveling up and down: the experiences of benign and malicious envy”. Emotion (Washington, DC), Vol. 9 No. 3, pp. 419-429.

Veiga, J. F., Baldridge, D. C. & Markóczy, L. (2014). Toward greater understanding of the pernicious effects of workplace envy. The International Journal of Human Resource Management, 25(17), 2364-2381.

Vecchio, R.P. (2000). “Negative emotion in the workplace: employee jealousy and envy”. International Journal of Stress Management, Vol. 7 No. 3, pp. 161-179.

Vecchio, R.P. (2005). “Explorations in employee envy: Feeling envious and feeling envied”. Cognition & Emotion, Vol. 19 No. 1, pp. 69-81.